Christiane Michel-Ostertun
Christiane Michel-Ostertun jest organistką, kompozytorką i dyrygentką. Uczy gry liturgicznej i improwizacji
Na swoim kanale Youtube publikuje regularnie filmy poświęcone nauce improwizacji, pogrupowane w tematyczne playlisty. Filmy są w języku niemieckim, dostępne są napisy w języku polskim (automatyczne tłumaczenie)
Do każdego filmu dostępny jest skrypt nutowy, dotyczący poruszanych w nim zagadnień i inne materiały.
Playlisty:
- Ćwiczenia rozwijające kreatywność (Kreativitäts-Übungen)
- Harmonizowanie pieśni (Das Harmonisieren von Chorälen)
- Intonacje w stylu barokowym (Intonationen im barocken Stil)
- Preludia chorałowe w stylu barokowym (Choralvorspiele im barocken Stil)
- Intonacje w stylu klasycznym (Intonationen im klassischen Stil)
- Preludia chorałowe w stylu klasycznym (Choralvorspiele im klassischen Stil)
- Harmonizowanie w stylu romantycznym (Das Harmonisieren im romantischen Stil)
- Preludia chorałowe w stylu romantycznym (Choralvorspiele im romantischen Stil)
- Harmonizowanie w umiarkowanie nowoczesnym stylu (Das Harmonisieren im gemäßigt modernen Stil)
- Intonacje w umiarkowanie nowoczesnym stylu (Intonationen im gemäßigt modernen Stil)
- Preludia chorałowe w umiarkowanie nowoczesnym stylu (Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil)
- Nowe pieśni kościelne (Neue Geistliche Lieder)
- Tematy przekrojowe dotyczące danego stylu/okresu (Stilübergreifende Theme)
- Swobodna improwizacja bez c.f (Cantus firmus-freie Improvisation)
Wykaz odcinków:
Ćwiczenia rozwijające kreatywność (Kreativitäts-Übungen)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 24.07.2023 | Kreativitäts-Übungen (1): Vorgegebener Tonvorrat | Zadany zestaw dźwięków
W tym filmie wspierany jest zabawowy aspekt improwizacji. Ograniczenie przestrzeni dźwiękowej pobudza kreatywność i pozwala ominąć ewentualne opory. Dozwolone jest wszystko, co jest zgodne z jedyną „regułą gry”. Celem jest ukazanie wielu podstawowych parametrów tworzenia muzyki na minimalnej przestrzeni. Rozbudzone w ten sposób umiejętności podświadomie wpływają na późniejsze improwizacje. Inspiracja do obrzędów wstępnych, na czas ferii semestralnych lub na wieczorne godziny w pustym kościele. Skrypt do tego filmu: [1](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20102.pdf) |
| 05.10.2023 | Kreativitäts-Übungen (2): Intervallstücke | Utwory na bazie interwałów
Kolejny wkład w temat kreatywności: Jak można kształtować małe utwory składające się tylko z jednej formy interwału? Dozwolone jest wszystko, co jest zgodne z jedyną „regułą gry”. Celem jest ukazanie wielu podstawowych parametrów tworzenia muzyki na minimalnej przestrzeni. Rozbudzone w ten sposób umiejętności świadomie lub podświadomie wpływają na późniejsze improwizacje. Inspiracja na start, do zajęć grupowych lub do eksperymentów z organami jako instrumentem. Skrypt do tego filmu: [2](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20103.pdf) Podobna tematyka: [3](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3Dzqn8eSSNPM0) |
Harmonizowanie pieśni (Das Harmonisieren von Chorälen)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (1): Tonika, Subdominante, Dominante und Doppeldominante | Tonika, subdominanta, dominanta i podwójna dominanta
Ten film rozpoczyna systematyczny kurs harmonizacji w stylu barokowym. Punktem wyjścia jest układ rozległy, który jest niezbędny dla dobrych czterogłosowych struktur i wcale nie jest trudniejszy od układu skupionego. Niektóre pieśni ze śpiewników EG (Evangelisches Gesangbuch) lub GL (Gotteslob) można w ten sposób zharmonizować już w całości. Skrypt: [4](https://michel-ostertun.de/files/Skript_4a.pdf) Kontynuacja: [5](https://www.youtube.com/watch?v=h1iJqIudKp0&t=7s) Playlista: [6](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (2): Kreative Übungen mit den drei Hauptfunktionen | Kreatywne ćwiczenia na bazie 3 funkcji podstawowych
2. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. W tym wideo znajdują się propozycje, jak poprzez zabawę i kreatywność ćwiczyć trzy trójdźwięki główne w układzie rozległym (w dur i w moll). Przy okazji trenuje się wyczucie rytmu, w ograniczonym zakresie melodyki, a przede wszystkim długości i formy małej improwizacji. Skrypt: [7](https://michel-ostertun.de/files/Skript_5.pdf) Kontynuacja: [8](https://www.youtube.com/watch?v=bzHsuryCdb8&t=3s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [9](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (3): Der verminderte Dreiklang mit Dominantfunktion | Akord zmniejszony o funkcji dominantowej
3. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. Wprowadzony, przećwiczony i zastosowany w chorałach zostaje ważny akord o funkcji dominantowej. Skrypt: [10](https://michel-ostertun.de/files/Skript_6.pdf) Kontynuacja: [11](https://www.youtube.com/watch?v=cvp3FdSWSGI&t=5s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [12](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (4): Die Nebenstufen | Stopnie poboczne
4. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. Dzięki trójdźwiękom pobocznym zwiększa się liczba chorałów, które można zharmonizować za pomocą akordów w postaci zasadniczej. Skrypt: [13](https://michel-ostertun.de/files/Skript_7.2.pdf) Kontynuacja: [14](https://www.youtube.com/watch?v=st8qFblgUng&t=3s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [15](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (5): Der Wechsel zwischen weiter und enger Lage | Przejście między układem skupionym i rozległym
5. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. Rozpoznanie, kiedy zmiana z układu rozległego na skupiony i odwrotnie (przy użyciu akordów w postaci zasadniczej) jest sensowna i poprawna, można sprowadzić do prostej formuły, co bywa niezwykle pomocne. Skrypt: [16](https://michel-ostertun.de/files/Skript_8.pdf) Kontynuacja: [17](https://www.youtube.com/watch?v=zxGTbc8b8j8) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [18](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (6): Choräle in Moll | Chorały w trybie moll
6. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. Wiele chorałów w tonacjach molowych można zharmonizować za pomocą dotychczas poznanych środków. Dodatkowo przedstawiony zostaje chorał z wychyleniem modulacyjnym do subdominanty. Skrypt: [19](https://michel-ostertun.de/files/Skript_9.pdf) Kontynuacja: [20](https://www.youtube.com/watch?v=dxmnCTW5hU4&t=27s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [21](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 12.07.2021 | Das Harmonisieren von Chorälen (7): Die Sextakkorde | Akordy sekstowe
7. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. Rozróżnienie między akordami sekstowymi o funkcji dominantowej, subdominantowej i tonicznej ułatwia ich stosowanie oraz rozstrzyganie kwestii dwojenia tercji. Skrypt: [22](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2010.2.pdf) Kontynuacja: [23](https://www.youtube.com/watch?v=fzbxXpzLqL0&t=10s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [24](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (8): Kadenzen mit Dominant Tonika-Verbindung | Kadencje z połączeniem dominanta-tonika
8. Film w ramach kursu harmonizacji w stylu barokowym. W kadencjach dominanta-tonika w dawnych chorałach istnieje wiele wariantów, które warto znać i opanować, aby móc grać zróżnicowane opracowania harmoniczne. Skrypt: [25](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20Tutorial%2011a.pdf) Kontynuacja: [26](https://www.youtube.com/watch?v=q_lx8TaSAlE&t=16s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [27](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (9): Zeilenschlüsse mit Sekundschritt in der Melodie | Kadencje z krokiem sekundowym w melodii
To wideo jest częścią serii poradników (tutoriali) poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Filmy od 1 do 8 traktują o wprowadzaniu trzech funkcji głównych i ich systematycznym rozszerzaniu. Innym sposobem rozpoczęcia nauki, który można realizować równolegle, jest skupienie się na zakończeniach fraz (kadencjach). Większość wersów chorałowych kończy się krokiem sekundy – systematyczne wyjaśnienie jego harmonizacji znajduje się w tym filmie. Skrypt: [28](https://michel-ostertun.de/files/Skript_12.pdf) Kontynuacja: [29](https://www.youtube.com/watch?v=62Hbnw4f8ao&t=26s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [30](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 08.04.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (10): Zeilenschlüsse mit Terz, Quarte oder Quinte in der Melodie | Kadencje z tercją, kwartą lub kwintą w melodii
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Zakończenia fraz z tercją, kwartą lub kwintą są znacznie rzadsze niż zakończenia sekundowe, dlatego często budzą niepewność. Zupełnie niepotrzebnie! Skrypt: [31](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2013.2.pdf) Kontynuacja: [32](https://www.youtube.com/watch?v=3f1G205XeYc&t=20s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [33](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 11.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (11): Zwischendominanten | Dominanty wtrącone
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Dominanty wtrącone wnoszą koloryt do barokowych opracowań chorałowych i stanowią najważniejszy krok przejścia od wczesno- i średniobarokowego do późnobarokowego akompaniamentu. Tutaj pokazano, jak odnaleźć fragmenty, które można zharmonizować za pomocą dominant. Skrypt: [34](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2017a.pdf) Kontynuacja: [35](https://www.youtube.com/watch?v=cakQmBUscLU&t=32s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [36](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 27.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (12): Begleitsätze mit Bass-cantus firmus (1) | Opracowania z cantus firmus w basie (1)
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Gdy melodia chorału ma brzmieć w basie, możliwości nie ma aż tak wiele, jak przy prowadzeniu jej w sopranie czy tenorze. Z tego względu ta forma jest wręcz łatwiejsza, kiedy już zrozumie się samą zasadę. Film wyjaśnia tworzenie kadencji przy cantus firmus w basie. Skrypt: [37](https://michel-ostertun.de/files/Skript_23.pdf) Kontynuacja: [38](https://www.youtube.com/watch?v=GE0ME1Tkhn8&t=37s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [39](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 27.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (14): Detailfragen | Kwestie szczegółowe
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Niektóre melodie chorałowe zawierają sekwencje. Tutaj pokazano, jak systematycznie je analizować i opanowywać, co pozwala także poznać ogólne zasady rządzące sekwencjami. Skrypt: [40](https://michel-ostertun.de/files/Skript_25.pdf) Kontynuacja: [41](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3D6Sd9ebCvDe0) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [42](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 31.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (13): Begleitsätze mit Bass-cantus firmus (2) | Opracowania z cantus firmus w basie (2)
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Znając już kadencje dla cantus firmus w basie ([43](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fyoutu.be%2FcakQmBUscLU)), potrzebuje się jeszcze kilku wskazówek i rad dotyczących harmonizowania całych pieśni. Ponadto ważne jest, aby wiedzieć, które chorały się do tego nadają, a które nie. Skrypt: [44](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_24.pdf) Kontynuacja: [45](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DCs4cAkJli68%26t%3D16s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [46](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 31.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (15): Choralmelodien mit Sequenzen | Melodie chorałowe z sekwencjami
Skrypt: [47](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_26.pdf) |
| 31.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (16): Zusammenfassen von Melodietönen | Łączenie dźwięków melodii
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Tutaj uczymy się łączenia (wartościowania) dźwięków c.f., aby móc uwolnić się od faktury nuta-przeciwko-nucie (nota contra notam). Jest to z jednej strony ważne, by oddać właściwy charakter wszystkim pieśniom, a z drugiej – sensowne jako urozmaicenie dla opracowań o strukturze rytmicznej 1:1. Skrypt: [48](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_27.pdf) Kontynuacja: [49](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DcPX0UKEfsBk) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [50](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 31.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (17): Dorisch | Modus dorycki
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Na przykładzie chorału „Christ ist erstanden” przedstawiono i objaśniono dawne opracowania w modus doryckim. Dzięki temu przyswaja się wiedzę potrzebną do harmonizowania pieśni doryckich. Ponadto można poznać zaskakująco dużą różnorodność możliwości. Skrypt: [51](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_28.pdf) Kontynuacja: [52](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DW3u3KcCtNx8) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [53](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 31.05.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (18): Barocke Modulationen über den Sekundakkord | Modulacje barokowe z użyciem akordu sekundowego
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. W ramach egzaminu licencjackiego należy zaimprowizować modulację motywiczną o krok sekundy w górę i w dół. Bez nadmiernego wgłębiania się w ten temat, w filmie przedstawiono krótką, łatwą do przyswojenia metodę, która spełnia to zadanie. Skrypt: [54](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_29.pdf) Kontynuacja: [55](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DwG-yNHSD_fE%26t%3D2s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [56](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 05.06.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (19): Der dreistimmige Satz manualiter | Trzygłosowy utwór manuałowy
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Trzygłosowe opracowania *manualiter* (bez pedału) są potrzebne nie tylko przy instrumentach jedno-manuałowych, ale także dla urozmaicenia między czterogłosowymi utworami *pedaliter* oraz jako przygotowanie do licznych form preludiów chorałowych. Po dwóch ćwiczeniach wstępnych film ten przynosi propozycje opracowań z obligatowym głosem basowym, ciągłym ruchem ósemkowym, łańcuchami opóźnień i kadencjami. Skrypt: [57](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_30.pdf) Kontynuacja: [58](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DQvVcZx-sC80%26t%3D3s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [59](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 17.06.2020 | Das Harmonisieren von Chorälen (20): Begleitsätze auf Orgelpunkten | Opracowania na nucie pedałowej
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Harmonizowanie odpowiednich chorałów na jednej lub kilku nutach pedałowych nie jest trudne, jeśli trzymać się kilku zasad, które warto w tym celu znać. Skrypt: [60](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_33.pdf) Kontynuacja: [61](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DzpsYJCJe89I%26t%3D22s) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [62](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 25.01.2021 | Das Harmonisieren von Chorälen (21): Übe-Methoden zum unvorbereiteten Harmonisieren | Metody ćwiczenia harmonizacji a'vista
To wideo jest częścią serii poradników poświęconych harmonizacji chorałowej w stylu barokowym. Pojawiają się ciągłe pytania o to, jak dojść do biegłości w płynnym harmonizowaniu chorałów. Tutaj zestawiono różne metody, pozwalające ćwiczyć tę umiejętność w urozmaicony sposób. Skrypt: [63](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_47a.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów w stylu barokowym: [64](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 03.03.2022 | Das Harmonisieren von Chorälen (22): Entwicklung eines Bach-Satzes | Rozwijanie Bachowskich opracowań chorałów
Chorały Bacha można opanowywać krok po kroku: od akordów w postaci zasadniczej, przez sekstakordy, dominanty wtrącone i tworzenie opóźnień, aż po akordy septymowe i akcentowane dźwięki przejściowe, które stanowią o owym szczególnym „smaku”. Służy do tego skrypt, który można przerabiać w układzie horyzontalnym i wertykalnym. Skrypt: [65](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252080a.pdf) Prezentowana książka „Grundlagen der Orgelimprovisation” (Podstawy improwizacji organowej): [66](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.bodensee-musikversand.de%2Fproduct_info.php%3Fproducts_id%3D165767) |
| 17.03.2022 | Das Harmonisieren von Chorälen (23): Tenor-cantus firmus-Sätze | Opracowania z cantus firmus w tenorze
Opracowania z melodią chorału w tenorze oferują piękne urozmaicenie podczas akompaniowania w trakcie nabożeństwa lub mszy. Nie są trudniejsze od opracowań z cantus firmus w sopranie, są po prostu inne. To wideo porusza kwestię tych różnic oraz ćwiczenia partii tenorowych. Skrypt: [67](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252084.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów: [68](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 31.08.2022 | Das Harmonisieren von Chorälen (24): Bach-Choräle in Moll und Dorisch | Bachowskie chorały w moll i skali doryckiej
Opracowania bachowskie najlepiej przyswajać poprzez analizę oraz granie i kolekcjonowanie detali. Tutaj wyjaśniono różne opracowania chorałów w tonacjach molowych i modus doryckim oraz wyekstrahowano to, co typowe i charakterystyczne dla języka muzycznego Bacha. Skrypt: [69](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252090.pdf) Wideo o chorałach Bacha w tonacjach durowych: [70](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DPP2jriWn04k) |
| 30.01.2023 | Das Harmonisieren von Chorälen (25): Tonarten-Listen und das Erkennen von Kirchentonarten | Listy pieśni w/g tonacji i rozpoznawanie skal kościelnych
Tutaj znajdują się spisy wszystkich tradycyjnych melodii ze śpiewników EG i Gotteslob posortowane według tonacji – to duża pomoc przy ćwiczeniu nowych form. Ponadto wyjaśniono dwa sposoby określania skal kościelnych (modów). Skrypt do rozpoznawania skal kościelnych: [71](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252099.1.pdf) Skrypt ze spisem tonacji dla EG: [72](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FTonarten%2520EG.pdf) Skrypt ze spisem tonacji dla Gotteslob: [73](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FTonarten%2520GL.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów: [74](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 30.12.2022 | Das Harmonisieren von Chorälen (26): Textbezug in Begleitsätzen | Odniesienia do tekstu w akompaniamencie
Aby muzycznie oddać tekst zwrotki pieśni lub odróżnić ją od innych zwrotek, nie jest się skazanym wyłącznie na rejestrację, tempo i artykulację. Tutaj można znaleźć przykłady i inspiracje dla charakterystycznego ruchu w głosach towarzyszących oraz dla wariantów harmonicznych w stylu barokowym. Skrypt: [75](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252097.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów: [76](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 29.12.2022 | Das Harmonisieren von Chorälen (27): Alt-Cantus firmus | Cantus firmus w alcie
Cantus firmus w alcie nie należy do standardowego repertuaru harmonizacji. Nie wyklucza to jednak stosowania go od czasu do czasu: ściśle czterogłosowo, wielogłosowo, ewentualnie z głosem solowym trąbki lub dzwonków w sopranie. Alt jest realizowany jako najwyższy głos w lewej ręce albo gra się go rejestrem 4' lub 2' w pedale. Skrypt: [77](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252096.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów: [78](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 06.10.2023 | Das Harmonisieren von Chorälen (28): Bass-1-Cantus firmus | Cantus firmus w basie
W tym wideo i przynależnym do niego skrypcie przedstawiono interesującą brzmieniowo i efektowną metodę akompaniowania melodiom chorałowym prowadzonym w głosie basowym. Dzięki temu pieśni takie jak „Nun danket alle Gott”, „O du fröhliche” i „Großer Gott, wir loben dich” mogą być wykonywane z cantus firmus w basie – pod warunkiem, że obie stopy grają niezależne głosy. Skrypt do tego filmu: [79](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%2520104.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów: [80](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
| 17.01.2024 | Das Harmonisieren von Chorälen (29): Subdominantische Akkorde | Akordy subdominantowe
Gdy raz intensywnie zgłębi się różne formy subdominantowe w harmonizacji, z chęcią będzie się stosować warianty z sekstą i/lub kwintą w różnych układach i przewrotach. Przedstawiono tutaj wiele form akompaniamentu chorałowego, zarówno z melodią w sopranie, jak i w basie, a ponadto subdominantowy akord sekundowy jako rozpoczęcie wolnego utworu (improwizacji). Skrypt do tego wideo: [81](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%2520105.pdf) Playlista do harmonizacji chorałów: [82](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcDml0Ycf7Xs2tm28o3N8ql) |
Intonacje w stylu barokowym (Intonationen im barocken Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 08.04.2020 | Intonationen im barocken Stil (1): Die Lückensatztechnik | Technika wykorzystania pauz
Każdy, kto potrafi zagrać harmonizację z chorału (księgi chorałowej) lub własny akompaniament, znajdzie tutaj propozycje, jak stworzyć z nich bardziej urozmaicone rytmicznie formy intonacji. Po jednorazowym przećwiczeniu tę formę można zastosować do większości chorałów. |
| 08.04.2020 | Intonationen im barocken Stil (2): Rhythmische Variationen | Wariacje rytmiczne
W przypadku tych ustrukturyzowanych rytmicznie intonacji zakłada się, że potrafi się zagrać opracowanie z chorału lub z własną harmonizacją. Układ może być trzy- lub czterogłosowy, ale powinien jedynie nieznacznie odbiegać od faktury nota kontra nota (homofonicznej). |
| 08.04.2020 | Intonationen im barocken Stil (3): Variationen der Satzstruktur | Zmiany struktury utworu
Za pomocą prostych środków można rozwinąć z akompaniamentu liczne formy intonacji poprzez rytmizację, figurację, instrumentację, arpeggiowanie oraz wprowadzanie drobnych elementów polifonicznych. |
| 08.04.2020 | Intonationen im barocken Stil (4): Das Baukastensystem | System modułowy
Poprzez przestawianie motywów chorałowych oraz wstawianie efektów echo, zwodniczych rozwiązań, kadencji czy sekwencji, można przekształcić opracowanie chorałowe w formę intonacji. |
| 17.06.2020 | Intonationen im barocken Stil (5): Orgelpunkt-Intonationen | Intonacje na nucie pedałowej
Jeśli potrafi się sharmonizować odpowiednie chorały na nucie pedałowej (zobacz: [95](https://youtu.be/QvVcZx-sC80)), naturalnym krokiem jest tworzenie z nich form intonacji. W tym poradniku przedstawiono kilka takich możliwości. |
| 24.12.2020 | Intonationen im barocken Stil (6): Inspirationsquelle Georg Friedrich Händel | Georg Friedrich Händel jako źródło inspiracji
Typowe elementy stylu Händla zostały przedstawione na przykładzie arii z *Mesjasza* i wykorzystane do stworzenia intonacji. |
| 13.06.2021 | Intonationen im barocken Stil (7): Die (Choral-)Fughette/Fugen-Exposition I | Ekspozycja fugi/fughetty chorałowej I
Wprowadzenie do ekspozycji fugi, względnie fughetty/fugata. Najważniejsze zasady i kroki ćwiczeniowe dla tematów z odpowiedzią realną, które nie modulują. Od jedogłosowych ćwiczeń wstępnych aż po wykonanie trzy- i czterogłosowe. |
| 13.06.2021 | Intonationen im barocken Stil (8): Die (Choral-)Fughette/Fugen-Exposition II | Ekspozycja fugi/fughetty chorałowej II
Kontynuacja informacji i ćwiczeń dotyczących improwizacji trzy- i czterogłosowych fughett/fugati/ekspozycji fugi. Tematy z odpowiedzią tonalną i modulujące. |
| 23.07.2021 | Intonationen im barocken Stil (9): Sequenzen als Fortführung einer Melodiezeile | Sekwencje jako kontynuacja linii melodycznej
Sekwencje są potrzebne do każdej większej formy w muzyce barokowej. Tutaj pokazano różne formy dwu-, trzy- i czterogłosowe (sekwencja kwintowa dolna, Monte, Fonte, 7-6, sekwencja kwartowa dolna, kanon Pachelbela itd.), które można wykorzystać jako ćwiczenia lub wbudować w intonacje. |
| 30.08.2022 | Intonationen im barocken Stil (10): Dialog einstimmig - vierstimmig | Dialog jednogłos – czterogłos
Jeśli podzieli się melodię na odcinki jedno- i wielogłosowe, zróżnicuje je pod względem formalnym i uzupełni o formy figuracji, powstaną urozmaicone intonacje. Można je tworzyć bardzo łatwo, pomagając sobie gotowym opracowaniem z chorału, lub w bardziej ożywionej formie z własną harmonizacją. |
| 07.04.2026 | Intonationen im barocken Stil (11): Monteverdi | Monteverdi
Jakże bardzo chcielibyśmy mieć dzieła organowe Monteverdiego! Możemy jednak przynajmniej wykorzystać fragmenty jego muzyki, zwłaszcza z *Nieszporów Najświętszej Maryi Panny*, jako interludia lub ritonelle do dawnych chorałów. |
| 12.02.2022 | Stilübergreifende Themen (1): Intonationen und Choralvorspiel-Ideen zu Passionsliedern | Intonacje i pomysły na preludia chorałowe do pieśni pasyjnych
W okresie Wielkiego Postu odprawia się szczególnie dużo nabożeństw. Potrzeba wtedy dużego repertuaru intonacji, które można również wykorzystać jako pomysły na preludia chorałowe (vorspiele). Tutaj znajdziesz propozycję wraz z objaśnieniem do każdej pieśni pasyjnej ze śpiewnika EG (Evangelisches Gesangbuch). |
| 12.02.2022 | Stilübergreifende Themen (2): Intonationen und Choralvorspiel-Ideen zu Osterliedern | Intonacje i pomysły na preludia chorałowe do pieśni wielkanocnych
Ktokolwiek szuka urozmaiconych intonacji oraz pomysłów na preludia chorałowe w różnych stylach na okres wielkanocny, znajdzie je tutaj. Do każdej pieśni wielkanocnej ze śpiewnika EG przygotowano przykład wraz z objaśnieniem. |
Preludia chorałowe w stylu barokowym (Choralvorspiele im barocken Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis |
|---|---|---|
| 17.06.2020 | Choralvorspiel im barocken Stil (1): Concerto-Form | Forma Concerto
Rozpoczęcie nauki formy concerto można zacząć od jednogłosowych ritornelli. W ten sposób można już zapoznać się z elementami formalnymi. Ponadto pokazano, jak projektować czterogłosowe ritornella w tonacjach durowych i jak transponować je do tonacji paralelnej (paraleli dur/moll). Skrypt: [116](https://michel-ostertun.de/files/Skript_37.pdf) Kontynuacja: [117](https://www.youtube.com/watch?v=tePvM8wkJmA&t=19s) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [118](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 17.06.2020 | Choralvorspiele im barocken Stil (2): Bicinium mit motorischer Bewegung | Motoryczne bicinium
Jako pierwsza z wielu możliwości improwizacji bicinium przedstawiona została technika tworzenia dwugłosowego układu z ruchem ósemkowym, triolowym lub szesnastkowym na podstawie wzorca harmonicznego. Skrypt: [119](https://michel-ostertun.de/files/Skript_38a.pdf) Kontynuacja: [120](https://michel-ostertun.de/files/Skript_48a.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [121](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 09.07.2020 | Choralvorspiele im barocken Stil (3): Bicinium mit kolorierter Oberstimme | Bicinium z kolorowanym górnym głosem
Jako druga forma bicinium (według [122](https://www.youtube.com/watch?v=tePvM8wkJmA&t=19s)) zaprezentowany został dwugłosowy układ z kolorowanym głosem górnym, który może funkcjonować samodzielnie jako preludium chorałowe lub część partity, bądź też służyć jako ćwiczenie wstępne do czterogłosowych improwizacji z kolorowanym sopranem. Skrypt: [123](https://michel-ostertun.de/files/Skript_40.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [124](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 24.12.2020 | Choralvorspiele im barocken Stil (4): Tenor-Trio mit Ritornell | Trio tenorowe z ritornellami
Trio tenorowe zalicza się do tradycyjnych form improwizacji na studiach muzyki kościelnej. W pierwszym samouczku na ten temat ritornello jest tworzone krok po kroku z akompaniamentu pierwszej frazy chorałowej i kończone sekwencją oraz kadencją. *Cantus firmus* (c.f.) jest prowadzony w lewej ręce. Skrypt: [125](https://michel-ostertun.de/files/Skript_44.pdf) Kontynuacja: [126](https://www.youtube.com/watch?v=EQIota_GaRo&t=78s) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [127](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 24.12.2020 | Choralvorspiele im barocken Stil (5): Der kolorierte Cantus firmus | Cantus firmus kolorowany
Krok po kroku i przy pomocy wielu ćwiczeń wstępnych przedstawiona została technika prowadzenia *cantus firmus* w wolnym tempie z kolorowanym głosem górnym oraz spokojnymi, ale ruchliwymi głosami dolnymi. Wspomniano również o tym, jak można podpatrzyć u Bacha progresje harmoniczne i struktury akompaniamentu. Skrypt: [128](https://michel-ostertun.de/files/Skript_45.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [129](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 25.01.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (6): Tenor-Trio mit c.f. im Pedal | Trio tenorowe z cantus firmus w pedale
W drugim samouczku dotyczącym trio tenorowego (patrz [130](https://www.youtube.com/watch?v=tePvM8wkJmA&t=19s)) *cantus firmus* jest prowadzony w pedale za pomocą rejestru 4'. Ritornello i akompaniament są tworzone z charakterystycznego motywu, a sekwencje brzmią nie w łącznikach (interludiach), lecz równolegle do fraz *cantus firmus*. Skrypt: [131](https://michel-ostertun.de/files/Skript_48a.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [132](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 09.03.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (7): Intrade | Intrada
Na bazie prostego układu akompaniamentu można rozwinąć całą intradę. Osoby, które potrafią samodzielnie harmonizować, znajdą tu dodatkowo kilka możliwości rozbudowy utworu. Skrypt: [133](https://michel-ostertun.de/files/Skript_54a.pdf) Playlista z intonacjami w stylu barokowym (m.in. ze wspomnianą techniką uzupełniania głosów – *Lückensatztechnik*): [134](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcVtR5gcARyZEMnF9G0_XQe) |
| 02.05.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (8): Bass-c.f.-Bearbeitung | Opracowanie z cantus firmus w basie
Z czterogłosowego układu z melodią w basie można stworzyć różnorodne preludia chorałowe. W tym celu warto konsekwentnie przećwiczyć kilka technik opracowania, aby później móc je zręcznie ze sobą łączyć. Skrypt: [135](https://michel-ostertun.de/files/Skript_56b.pdf) Samouczek dotyczący tworzenia czterogłosowego układu z cantus firmus w basie: [suspicious link removed] Cała playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [136](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 02.05.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (10): Bicinium mit Ritornell | Bicinium z ritornellami
W tym filmie wyjaśniono, jak można improwizować dwugłosową formę ritornellową, zawierając jednostkowe ćwiczenia wstępne oraz przykłady opracowań z melodią w sopranie i w basie. Skrypt: [137](https://michel-ostertun.de/files/Skript_58.pdf) Kompletna playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [138](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 03.05.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (9): Sopran-Durchführung mit figurierter Bassstimme | Przeprowadzenie tematu w sopranie z figurowanym głosem basowym
Kto ma do dyspozycji ładny rejestr językowy w organach, powinien koniecznie znać tę formę, którą można wykorzystać do preludiów chorałowych, intonacji lub części partity. Skrypt: [139](https://michel-ostertun.de/files/Skript_57a.pdf) Kompletna playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [140](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 13.06.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (11): Choralsatz à la Sarabande | Preludium chorałowe w formie sarabandy
Forma preludium chorałowego lub części partity, którą można wykonać w sposób bardzo prosty, ale też kunsztowny. Oparta na wzorach Bacha i Händla. Skrypt: [141](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2059a.pdf) Kompletna playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [142](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 04.08.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (12): Fugierte Anfänge von Choralvorspielen | Fugowane rozpoczęcie preludium chorałowego
Wiele preludiów chorałowych dawnych mistrzów rozpoczyna się od wstępu o charakterze fugowanym. Jak to zrobić? Kto orientuje się w fughettach, potrzebuje tylko kilku informacji i może zaczynać. Skrypt: [143](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2068.pdf) Samouczki dotyczące fughetty i ekspozycji fugi: [144](https://www.youtu.be/twuw1LGKysc) [145](https://www.youtube.com/watch?v=7j91-lZoUwc) Playlista z barokowymi preludiami chorałowymi: [146](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 05.08.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (13): Das Choral-Concerto à la Vivaldi | Concerto chorałowe a la Vivaldi
To jest kontynuacja samouczka dotyczącego formy concerto. Różnorodność elementów budulcowych tematu ritornella oraz przeprowadzeń chorałowych daje możliwości tworzenia własnych concerti chorałowych. Skrypt: [147](https://michel-ostertun.de/files/Skript69.pdf) Samouczek dotyczący podstaw concerto: [148](https://www.youtube.com/watch?v=Pokbf_ptq2c&list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4&index=1&t=3s) Playlista z barokowymi preludiami chorałowymi: [149](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 28.09.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (14): Choraldurchführungen mit Echo-Abschnitten | Opracowanie chorałowe z odcinkami echo
Oto wskazówki dotyczące łatwej formy barokowego preludium chorałowego, które można ukształtować bardzo prosto lub nieco bardziej fantazyjnie i kunsztownie. Nawet bez znajomości harmonizacji formę tę można zastosować do opracowań ze śpiewników chorałowych. Skrypt: [150](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2070.pdf) Samouczki do formy echo w stylu klasycznym, romantycznym i nowoczesnym: Playlista z barokowymi preludiami chorałowymi: [151](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 22.11.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (15): Suiten-Sätze | Części suity barokowej
Allemande, Courante, Sarabande, Gigue, a do tego Gavotte, Bourrée, Menuet – te części suity można bardzo dobrze łączyć z melodiami chorałowymi, tworząc małe preludia chorałowe. Przykłady są przeznaczone *manualiter* (tylko na manuał) i podane zawsze najpierw w prostej, a następnie w nieco rozbudowanej formie. Skrypt: [152](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2074.2.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [153](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 22.11.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (16): Choral-Praeludium des 17. Jahrhunderts (1) | XVII-wieczne preludium chorałowe (1)
(Północnoniemieckie) Praeludium w stylu XVII wieku doskonale nadaje się jako preludium (preludium wejściowe) lub postludium (utwór na wyjście) podczas nabożeństwa lub mszy. Jeśli zawiera ono motywy melodyczne chorału, wierni z łatwością rozpoznają powiązanie z pierwszą lub ostatnią pieśnią. W pierwszym z dwóch filmów na ten temat przedstawiono możliwości rozpoczęcia utworu i pokazano ćwiczenia wstępne. Skrypt do tego filmu: [154](https://michel-ostertun.de/files/Skript_75.pdf) Kontynuacja: [155](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_76.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [156](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 22.11.2021 | Choralvorspiele im barocken Stil (17): Choral-Praeludium des 17. Jahrhunderts (2) | XVII-wieczne preludium chorałowe (2)
W drugim filmie poświęconym (północnoniemieckiemu) Praeludium z XVII wieku przedstawiono możliwości rozbudowy, takie jak solo pedału, harmonizacja chromatyczna, odcinki fugowane i inne. Skrypt do tego filmu: [157](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript_76.pdf) Poprzedni film: [158](https://michel-ostertun.de/files/Skript_75.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [159](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 04.03.2022 | Choralvorspiele im barocken Stil (18): Weitere Partitensätze und Choralvorspiele | Dalsze części partit i preludiów chorałowych
Tutaj znajduje się zbiór preludiów chorałowych oraz części partit, które nie są wykonywane zbyt często, np. solo fletowe lub pedałowe, pastorale, czterogłosowe przeprowadzenie w tenorze i trzygłosowe przeprowadzenie w basie, *Basse de Trompette*, szybki kolorowany *cantus firmus* itd. Skrypt: [160](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252082.pdf) |
| 28.12.2022 | Choralvorspiele im barocken Stil (19): Flexibler Umgang mit einem Ritornell | Elastyczne podejście do ritornelli
Podczas lekcji wciąż powraca pytanie, jak radzić sobie z ritornellem, które otacza i przerywa frazy *cantus firmus*. Czy zawsze trzeba grać je w całości? Na co należy zwrócić uwagę przy przejściach? Jak przenieść ritornello z tonacji durowej do molowej? Gdy te pytania zostaną wyjaśnione, otwiera się wiele możliwości łatwych do wykonania preludiów chorałowych. Skrypt: [161](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252095.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [162](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 29.01.2023 | Choralvorspiele im barocken Stil (20): Bicinium mit Vorimitation | Bicinium z imitacją wstępną (preimitacją)
Bicinium z preimitacją może stanowić wstęp do dwugłosowej improwizacji; poprzez figurację w jednym lub obu głosach formę tę można ukształtować w sposób bardzo wymagający. Tutaj znajdziesz kilka przykładów wraz z objaśnieniami. Skrypt: [163](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252098.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym, gdzie można znaleźć również inne formy bicinium: [164](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) |
| 04.06.2024 | Choralvorspiele im barocken Stil (21): Französische Ouvertüre | Uwertura francuska
Uwertura francuska to uroczysta forma barokowa, którą można również wykorzystać jako preludium chorałowe lub praeludium. Nawet prostsze modele bez fughetty dają podobny efekt. link do skryptu: [165](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%2520107.pdf) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu barokowym: [166](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4) link do filmu o biciniach z ruchem motorycznym: [167](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DtePvM8wkJmA%26list%3DPLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4%26index%3D2%26t%3D160s) link do filmu o technice uzupełniania głosów (*Lückensatz*): [168](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3Dc3mvOzgOBic%26list%3DPLlhjAGlYZSbcVtR5gcARyZEMnF9G0_XQe%26index%3D1%26t%3D5s) |
| 23.02.2025 | Choralvorspiele im barocken Stil (21): Themenfindung Concerto | Tworzenie tematów na potrzeby Concerto
Jak wciąż znajdować nowe ritornella do formy concerto? Z jednej strony poprzez wykorzystanie typowych struktur otwierających, a z drugiej – poprzez inspirowanie się istniejącymi kompozycjami. Oto kilka przykładów. Skrypt do filmu: [169](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%2520115a.pdf) Inne filmy na temat formy concerto: [170](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DPokbf_ptq2c%26list%3DPLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4%26index%3D1%26t%3D337s) [171](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DN29WiBa5gds%26list%3DPLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4%26index%3D13%26t%3D61s) [172](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DMy4O5MKL50I%26list%3DPLlhjAGlYZSbe_ny9eVdQwd2WW62VWqoa4%26index%3D19) |
Intonacje w stylu klasycznym (Intonationen im klassischen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis |
|---|---|---|
| 17.06.2020 | Intonationen im klassischen Stil (1): Begleitmuster | Wzorzec akompaniamentu
Improwizacje w stylu klasycznym są zawsze chętnie przyjmowane. W przypadku form intonacyjnych nie wymaga to zbyt wielkich umiejętności. Przedstawiono tutaj kilka elementów typowych dla tego stylu oraz podano przykłady zastosowania. Skrypt: [173](https://michel-ostertun.de/files/Skript_36.pdf) |
Preludia chorałowe w stylu klasycznym (Choralvorspiele im klassischen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis |
|---|---|---|
| 13.06.2021 | Choralvorspiele im klassischen Stil (1): Ritornellform in Anlehnung an Justin Heinrich Knecht | Forma ritornellowa wzorowana na twórczości Justina Heinricha Knechta
Każdy, kto chciałby improwizować preludia chorałowe w stylu wczesnoklasycznym, znajdzie tutaj propozycje oparte na wzorach z podręcznika organowego *Vollständige Orgelschule* Justina Heinricha Knechta. Skrypt: [174](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2062.pdf) |
| 28.09.2021 | Choralvorspiele im klassischen Stil (2): Choraldurchführungen mit Echo-Abschnitten | Przeprowadzenia chorału z odcinkami echa
Jeśli nie masz jeszcze dużego doświadczenia w improwizacji w stylu klasycznym, forma echo świetnie sprawdzi się w przypadku krótkiego preludium chorałowego. W tym materiale zaprezentowano i omówiono przykłady oparte na pieśniach z różnych epok. Skrypt: [175](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2071.pdf) |
| 17.03.2022 | Choralvorspiele im klassischen Stil (3): Variationen über ein (Choral-)Thema | Wariacje na temat chorałowy
Wariacje w stylu Mozarta stanowią świetny punkt wyjścia do nauki stylu klasycznego. Potrzebny jest do tego odpowiedni temat oraz typowe formy wariacyjne jako wzorce. W tym filmie przedstawiono trzy tematy i osiem wariacji, które można stosunkowo szybko odnieść do innych chorałów, a następnie zagrać podczas Komunii, jako postludium lub jako oprawę muzyczną nabożeństwa. Skrypt: [178](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2085.pdf) |
| 16.11.2022 | Choralvorspiele im klassischen Stil (4): Klassischer Satz und Liedform | Klasyczna budowa okresowa i forma pieśni
Jak ująć barokowy chorał w klasycznej formie pieśni? W tym filmie dowiesz się, czym charakteryzuje się klasyczna okresowość muzyczna, jak można ją wyprowadzić z barokowej melodii oraz jak stworzyć z niej większą, wieloczęściową formę. Skrypt: [180](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2091.pdf) |
| 12.08.2025 | Cantus firmus-freie Improvisationen (5): Sonatenhauptsatzform | Forma sonatowa
Najważniejszą formą klasyków wiedeńskich jest forma allegra sonatowego. Wielu z nas uczyło się o jej budowie na lekcjach muzyki, ale jak podejść do niej od strony improwizacji? Czy melodie chorałowe można wykorzystać jako pierwszy lub drugi temat? Wskazówki na ten temat znajdziesz w tym samouczku. Skrypt: [183](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%2520120.pdf) |
Harmonizowanie w stylu romantycznym (Das Harmonisieren im romantischen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis |
|---|---|---|
| 18.05.2020 | Das Harmonisieren im romantischen Stil (1): Schlichte Kadenzen | Proste kadencje
W pierwszym kroku w stronę stylu romantycznego barokowe kadencje zostają wzbogacone o elementy typowe dla tego stylu. Skrypt: [185](https://michel-ostertun.de/files/Skript_18.pdf) Kontynuacja: [186](https://www.youtube.com/watch?v=p3t_0vxeRc0&t=8s) Playlista do harmonizacji w stylu romantycznym: [187](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) |
| 18.05.2020 | Das Harmonisieren im romantischen Stil (2): Dominantformen | Formy dominanty
W tym filmie ćwiczony jest akord dominantowy septymowy (dominanta septymowa) we wszystkich przewrotach, a także z opóźnieniem seksty i w postaci rozszerzonej do akordu zmniejszonego. Skrypt: [188](https://michel-ostertun.de/files/Skript_19.pdf) Kontynuacja: [189](https://www.youtube.com/watch?v=1HnxXWaDZMU&t=13s) Playlista do harmonizacji w stylu romantycznym: [190](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) |
| 05.06.2020 | Das Harmonisieren im romantischen Stil (3): Begleitsätze zur Vorbereitung von Choralvorspielen | Harmonizacje jako przygotowanie preludiów chorałowych
Jako kontynuacja pierwszych dwóch poradników dotyczących faktury romantycznej (patrz playlista), w tym filmie przedstawiono i przećwiczono kompletne harmonizacje w fakturze nuta w nutę (w technice *nota contra notam*) z *cantus firmus* w sopranie i basie. Skrypt: [191](https://michel-ostertun.de/files/Skript_31.pdf) Kontynuacja: [192](https://www.youtube.com/watch?v=dL7g2Z1Bn5k&t=3s) Playlista do harmonizacji w stylu romantycznym: [193](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) Playlista do preludiów chorałowych w stylu romantycznym: [194](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 09.07.2020 | Das Harmonisieren im romantischen Stil (4): Romantische Lieder | Pieśni romantyczne
Podczas gdy poprzednie poradniki do romantycznej harmonizacji wykorzystywały jako wzorzec chorały barokowe, tutaj uwaga skupia się na melodiach z epoki romantyzmu. Sposób pracy opiera się na stopniowaniu – od kilku do coraz liczniejszych i bogatszych harmonii. Skrypt: [195](https://michel-ostertun.de/files/Skript_39.pdf) Playlista do harmonizacji w stylu romantycznym: [196](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) |
| 20.11.2022 | Harmonisieren im romantischen Stil (5): Berühmte Bass-Stimmen | Słynne formuły basowe
Ćwiczenie z harmonizacji w formie zagadki: najpierw drukuje się pierwszy skrypt i próbuje znaleźć romantyczne opracowanie harmoniczne do podanych basów. Następnie przedstawiane i krótko omawiane są oryginalne harmonie. W ten sposób repertuar romantycznych brzmień utrwala się w umyśle i wspiera własną twórczość. Skrypty: [197](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2094.1a.pdf) [198](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2094.2a.pdf) Playlista do harmonizacji w stylu romantycznym: [199](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) Playlista do romantycznych preludiów chorałowych: [200](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 06.06.2024 | Harmonisieren im romantischen Stil (6): Vom Volkslied zum Kunstlied | Od pieśni ludowej do artystycznej
Na przykładzie pieśni „Geh aus, mein Herz” oraz „Weißt du, wieviel Sternlein stehen” pokazany jest proces rozwoju: od prostego opracowania pieśni ludowej do zaawansowanego harmonicznie akompaniamentu z wykorzystaniem przewrotów trójdźwięków, dominant wtrąconych i alteracji. Na podstawie skryptu można przećwiczyć grę odpowiednio 6 lub 12 zwrotek. Skrypt do „Geh aus, mein Herz”: [201](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20108%20EG%20503.pdf) Skrypt do „Weißt du, wieviel Sternlein stehen”: [202](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20108%20EG%20511.pdf) Skrypt do „Weißt du, wieviel Sternlein stehen” bez cyfrowania basu (bez basso continuo): [203](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20108%20EG%20511%20unbeziffert.pdf) Playlista do harmonizacji w stylu romantycznym: [204](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) |
Preludia chorałowe w stylu romantycznym (Choralvorspiele im romantischen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 05.06.2020 | Romantische Choralvorspiele (1): Motorische Bewegung | Motoryczny ruch
Gdy opanuje się technikę harmonizowania chorału w stylu romantycznym nota contra notam (zobacz: [205](https://www.youtube.com/watch?v=1HnxXWaDZMU&t=13s)), można na tej podstawie, za pomocą prostych środków, tworzyć preludia chorałowe. Skrypt: [206](https://michel-ostertun.de/files/Skript_32.pdf) Playlista z romantycznymi preludiami chorałowymi: [207](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 18.02.2021 | Romantische Choralvorspiele (2): Mendelssohn Bartholdy | Felix Mendelssohn-Bartholdy
Ten samouczek (tutorial) ma na celu zachęcenie do takiego sposobu pracy, w którym analizuje się oryginalne przykłady, przenosi je na melodie chorałowe i przyswaja poszczególne elementy na potrzeby własnych improwizacji. Wzorcem są tutaj fragment sonaty organowej oraz aria z oratorium *Eliasz*. Skrypt: [208](https://michel-ostertun.de/files/Skript_50a.pdf) Playlista z romantycznymi preludiami chorałowymi: [209](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 18.02.2021 | Romantische Choralvorspiele (3): Rossini | Rossini
Ten samouczek ma na celu zachęcenie do takiego sposobu pracy, w którym analizuje się oryginalne przykłady, przenosi je na melodie chorałowe i przyswaja poszczególne elementy na potrzeby własnych improwizacji. Wzorcem są tutaj dwa fragmenty z *Petite Messe Solennelle* Rossiniego. Skrypt: [210](https://michel-ostertun.de/files/Skript_51a.pdf) Playlista z romantycznymi preludiami chorałowymi: [211](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 18.02.2021 | Romantische Choralvorspiele (4): Hugo Wolf | Hugo Wolf
Ten samouczek ma na celu zachęcenie do takiego sposobu pracy, w którym analizuje się oryginalne przykłady, przenosi je na melodie chorałowe i przyswaja poszczególne elementy na potrzeby własnych improwizacji. Wzorcem jest tutaj wstęp do pieśni Wolfa „Gebet” (Modlitwa). Skrypt: [212](https://michel-ostertun.de/files/Skript_52a.pdf) Playlista z romantycznymi preludiami chorałowymi: [213](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 09.03.2021 | Romantische Choralvorspiele (5): Brahms und das Thema Vorhalte | Brahms i opóźnienia dźwięków w temacie
„Es ist ein Ros entsprungen” Brahmsa to wspaniały przykład zastosowania opóźnień w romantyzmie. W oparciu o ten utwór przedstawiono, zastosowano i zestawiono w formie ćwiczeń różnego rodzaju opóźnienia. Skrypt: [214](https://michel-ostertun.de/files/Skript_53a.pdf) Playlista dotycząca harmonizacji w stylu romantycznym: [215](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu romantycznym: [216](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 28.09.2021 | Choralvorspiele im romantischen Stil (6): Choraldurchführungen mit Echo-Abschnitten | Przeprowadzenia chorału z odcinkami echo
Jak stworzyć preludium chorałowe na bazie romantycznej faktury? Oto przykład oparty na odcinkach echo, jakie znamy z twórczości Brahmsa, Regera czy Karg-Elerta. Skrypt: [217](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2073.pdf) Playlista dotycząca harmonizacji w stylu romantycznym: [218](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) Playlista z romantycznymi preludiami chorałowymi: [219](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 18.11.2022 | Choralvorspiele im romantischen Stil (7): Schumann Kinderszenen und Album für die Jugend | Schumann: Sceny dziecięce i Album dla młodzieży
Łatwe utwory fortepianowe Schumanna mogą posłużyć jako znakomity wzorzec do stworzenia preludium chorałowego, również do melodii barokowych. Przedstawiono tu konkretne przykłady oraz inspiracje do dalszych opracowań. Skrypt: [220](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2092.pdf) Playlista dotycząca harmonizacji w stylu romantycznym: [221](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbcuLjmzjdJqLLT1COA6DYiu) Playlista z romantycznymi preludiami chorałowymi: [222](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfWPifnva9__DGyESK_2e8c) |
| 16.07.2025 | Cantus firmus-freie Improvisationen (4): Französisch romantische Toccata | Francuska toccata romantyczna
Toccata Widora zalicza się do najpopularniejszych dzieł organowych. Ten utwór, jak również toccaty Boëllmanna, Gigouta, Dubois, Renauda i innych, zostały tutaj przeanalizowane pod kątem harmoniki, sekwencji oraz modeli motorycznych. Dodatkowo przedstawiono możliwości opracowania melodii chorałowych w formie toccaty. Skrypt: [223](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20119neu.pdf) Playlista z improwizacjami wolnymi (bez cantus firmus): [224](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fstudio.youtube.com%2Fplaylist%2FPLlhjAGlYZSbdWVpljEk5ax0hfeZOvA5Tk%2Fvideos) |
Harmonizowanie w umiarkowanie nowoczesnym stylu (Das Harmonisieren im gemäßigt modernen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis |
|---|---|---|
| 27.05.2020 | Das Harmonisieren im gemäßigt modernen Stil (1): Parallel geführte Sextakkorde | Równoległe prowadzenie akordów sekstowych
Za pomocą równolegle prowadzonych akordów sekstowych można nie tylko tworzyć intonacje (por. [225](https://youtu.be/kRfNKn5394o)), ale również budować akompaniamenty. Jest to możliwe także z melodią w głosie środkowym lub dolnym i okazuje się nawet łatwiejsze niż wzorce barokowe. |
| 25.01.2021 | Das Harmonisieren im gemäßigt modernen Stil (2): Verschiedene Systeme | Rozmaite systemy
Wiele pieśni można akompaniować w taki sposób, aby określone interwały lub akordy były prowadzone równolegle do melodii lub w głosach dolnych. Głosy basowe mogą być również budowane z gam, ostinato lub z koła kwintowego (sekwencji kwint). Po przykładach z akordami akompaniamentu w większych wartościach rytmicznych następują diatoniczne oraz harmonicznie „kolorowe” faktury nuta-przeciw-nucie (nota contra notam). |
| 03.03.2022 | Das Harmonisieren im gemäßigt modernen Stil (3): Altkirchliche Gesänge | Pieśni starokościelne
Melodie zapisane bez miary taktowej stanowią wyjątek w nabożeństwach ewangelickich. Im właśnie poświęcony jest ten film, który przedstawia różne umiarkowanie nowoczesne możliwości akompaniamentu. Na przykładzie melodii Ojcze Nasz (EG 186) można poznać harmonizacje w trzech lub większej liczbie głosów, z równoległymi akordami sekstowymi, akordami septymowymi, miksturami brzmieniowymi oraz z tonami dodanymi (dodatkowymi składnikami akordu). |
| 06.07.2024 | Das Harmonisieren im gemäßigt modernen Stil (4): Quintfall-Sätze | Sekwencja opadających kwint (Quintfall)
Wiele melodii można akompaniować za pomocą sekwencji kwint (koła kwintowego). Ponieważ tempo harmoniczne wybieramy tutaj wolniejsze niż w tradycyjnym układzie kantorałowym, uzyskujemy płynny śpiew zgromadzenia. Sprawdzony ciąg opadających kwint zapewnia harmonijne brzmienie, nawet jeśli pojawiają się tarcia (dysonanse). Sekwencje kwint mogą być dobrane diatonicznie, ale mogą też brzmieć jako akordy dominantowe septymowe lub nonowe – w ten sposób otwieramy drogę w kierunku swingu lub jazzu. |
Intonacje w umiarkowanie nowoczesnym stylu (Intonationen im gemäßigt modernen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 08.04.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (1): Terzen-Klangbänder | Wstęgi dźwiękowe z równoległych tercji
Improwizowanie intonacji może być bardzo łatwe: gama jest prowadzona w dół w równoległych tercjach i służy w ten sposób jako akompaniament dla głosu solowego. Warianty rytmiczne i nuty pedałowe mogą rozbudować tę formę. |
| 08.04.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (2): Dreistimmige Klangbänder | Trzygłosowe wstęgi dźwiękowe
Opierając się na samouczku dotyczącym dwugłosowych wstęg dźwiękowych (plamy brzmieniowe, mikstury), w tym miejscu następuje rozszerzenie do wstęg trzygłosowych. Mogą być one również rytmizowane lub grane z dźwiękami uderzanymi po sobie, dzięki czemu powstają miniatury o różnym charakterze. W ten sposób można zaimprowizować nawet małe toccaty. Pierwsza wzmianka o harmonice dystansowej poszerza zasób dźwięków. |
| 18.05.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (3): Parallel geführte Sextakkorde | Równoległe prowadzenie akordów sekstowych
Jeśli poprowadzi się melodię chorału równolegle w diatonicznych akordach sekstowych, można prostymi środkami tworzyć najróżniejsze intonacje. |
| 18.05.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (4): Ostinato-Technik | Technika ostinatowa
Formy ostinatowe są idealne na początek przygody z improwizacją. Jako intonacja przed śpiewem wiernych technika ta może być zastosowana do prawie wszystkich typów pieśni. |
| 17.06.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (5): Ajoutierte Töne und unregelmäßige Taktarten | Dźwięki dodane i takty nieregularne
Dodanie dźwięku sąsiadującego do akordów barokowych to nieskomplikowana metoda, które mimo to daje świetny efekt. Jeśli użyje się do tego nieregularnych metrów, niewielkim nakładem pracy powstają niezwykłe i interesujące improwizacje. |
| 09.07.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (6): Distanzharmonik | Harmonika dystansowa
Improwizacje w stylu umiarkowanie nowoczesnym potrzebują silnego i jednoznacznego efektu końcowego. Tutaj pomaga sposób myślenia oparty na harmonice dystansowej, dzięki znajomości której można tworzyć małe intonacje nawet bez wielkich umiejętności. |
| 09.07.2020 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (7): Mediantische Rückungen | Przesunięcia mediantowe
Na przykładzie krótkich intonacji pokazane są możliwości osiągnięcia barwnego następstwa akordów w stylu umiarkowanie nowoczesnym poprzez przesunięcia mediantowe. |
| 12.02.2022 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (8): Vierne: 24 Pièces en style libre | Louis Vierne: 24 Pièces en style libre
Kto nie chciałby umieć improwizować tak jak Louis Vierne? Oto propozycja na start, przede wszystkim w odniesieniu do chorału. Pierwsze instrukcje dotyczące intonacji lub preludiów chorałowych z elementami z *24 Pièces en style libre*. |
| 28.08.2022 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (9): Parallelklänge | Akordy równoległe
Tutaj znajduje się zestawienie dwu- do pięciogłosowych akordów równoległych, które nadają się do improwizacji w stylu umiarkowanie nowoczesnym. Przedstawiono łatwe do nauki i wykonania formy intonacji i preludiów chorałowych. |
| 18.01.2024 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (10): Intonationen auf Quartsextakkord-Basis | Intonacje na bazie akordów kwartsekstowych
Form intonacyjnych nigdy dość. Za pomocą durowych akordów kwartsekstowych można w prosty sposób tworzyć połączenia dźwiękowe, które brzmią nietypowo, ale są łatwe w odbiorze. Przedstawione modele można zastosować do wszystkich melodii barokowych i wykonywać je *manualiter* (na samych manuałach) lub z pedałem. |
| 06.07.2024 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (11): Harmonisch farbige Ostinati | Ostinata zabarwione harmonicznie
Forma ostinato może być wykorzystywana w bardzo prosty, ale też kunsztowny sposób w intonacjach, preludiach chorałowych lub formach wolnych. Im piękniejsze i ciekawsze jest ostinato, tym bardziej ekscytująca i stojąca na wyższym poziomie staje się cała improwizacja. W tym filmie przedstawiono ostinata z komponentami mediantowymi i chromatycznymi, które mimo to brzmią wciąż bardzo umiarkowanie nowocześnie. Można tu znaleźć przykłady dla chorałów durowych i mollowych, a po seansie zyskuje się motywację do samodzielnego poszukiwania barwnych motywów akompaniamentu. |
| 12.02.2022 | Stilübergreifende Themen (1): Intonationen und Choralvorspiel-Ideen zu Passionsliedern | Pomysły na intonacje i preludia chorałowe do pieśni pasyjnych
W okresie Wielkiego Postu odbywa się często szczególnie dużo nabożeństw. Potrzeba wtedy dużego repertuaru intonacji, które można wykorzystać również jako pomysły na preludia. Tutaj do każdej pieśni pasyjnej ze śpiewnika EG (Evangelisches Gesangbuch) można znaleźć propozycję wraz z objaśnieniem. |
| 12.02.2022 | Stilübergreifende Themen (2): Intonationen und Choralvorspiel-Ideen zu Osterliedern | Pomysły na intonacje i preludia chorałowe do pieśni wielkanocnych
Kto szuka urozmaiconych intonacji i pomysłów na preludia chorałowe w różnych stylach na okres Wielkanocy, ten znajdzie je tutaj. Do każdej pieśni wielkanocnej z EG przygotowano przykład wraz z objaśnieniem. |
Preludia chorałowe w umiarkowanie nowoczesnym stylu (Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 09.07.2020 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (1): Inspriationsquelle Jehan Alain | Jehan Alain jako źródło inspiracji
U Jehana Alaina można znaleźć elementy rytmiczne i harmoniczne, które da się przenieść na melodie chorałowe i wykorzystać do tworzenia małych improwizacji. Skrypt: [270](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2043a.pdf) Pełna playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [271](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 09.03.2021 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (2): Choralvorspiele mit Ostinato-Technik | Preludia chorałowe w technice ostinato
Czy przy pomocy ostinato można stworzyć całe preludium chorałowe? Można! Należy jednak zadbać o urozmaicenie, a to da się zrobić na różne sposoby. Skrypt: [272](https://michel-ostertun.de/files/Skript_55a.pdf) Samouczek dotyczący intonacji opartych na ostinato: [273](https://www.youtube.com/watch?v=ndHrDhhh4oc&list=PLlhjAGlYZSbdQ3vjpq-3ebNWCzp11S97_&index=5) Pełna playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [274](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 23.07.2021 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (3): Choralbearbeitungen auf der Basis von Terzparallelen | Opracowania chorałowe na bazie tercji równoległych
Ten film rozpoczyna krótką serię poświęconą technikom, które prezentują łatwe i średnio trudne preludia chorałowe w stylu umiarkowanie nowoczesnym i mają na celu zachęcenie do eksperymentowania. Równoległe tercje mogą być prowadzone jako kontrapunkt (głos przeciwstawny) lub równolegle do melodii; mogą brzmieć diatonicznie lub chromatycznie i nadają się zarówno do pieśni refleksyjnych, jak i radosnych. Skrypt: [275](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2064.pdf) Pełna playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [276](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 23.07.2021 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (4): Choralbearbeitungen im 5/8-Takt | Opracowania chorałowe w Metrum 5/8
Metrum 5/8 oferuje wiele możliwości dla umiarkowanie nowoczesnych preludiów chorałowych – zarówno dwu-, jak i wielogłosowych, refleksyjnych lub wirtuozowskich. W filmie można znaleźć kilka propozycji i metod ćwiczenia. Skrypt: [277](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2065.pdf) Pełna playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [278](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 24.07.2021 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (5): Akkorde aus Quint-Schichtungen | Akordy z nałożonych kwint
Z relatywnie prostych akordów, składających się z kwinty w lewej i kwinty w prawej ręce, można poprzez figuracyjne ujęcie i różne sposoby opracowania improwizować małe preludia chorałowe w stylu umiarkowanie nowoczesnym. Skrypt: [279](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2066.pdf) Pełna playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [280](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 24.07.2021 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (6): Kanon-Formen | Formy kanoniczne
Myślenie kanoniczne można wyćwiczyć. Można je także rozbudować do interesujących preludiów chorałowych, np. poprzez nuty pedałowe (orgelpunkt), centra tonalne, ostinata, recytatywy i głosy prowadzone równolegle. Skrypt: [281](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2067.pdf) Pełna playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [282](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 28.09.2021 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (7): Choraldurchführungen mit Echo-Abschnitten | Przeprowadzenia chorału z odcinkami echo
Nowoczesne opracowania akompaniamentu można rozbudować do formy małych preludiów chorałowych. Dodanie odcinków echo nie jest trudne i da się je zrealizować również na organach jedno-manuałowych. Skrypt: [283](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2072.pdf) Samouczki dotyczące harmonizacji w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [284](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbe4AsNhYGsp8hhTpC05V5gN) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [285](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
| 12.02.2022 | Intonationen im gemäßigt modernen Stil (8): Vierne: 24 Pièces en style libre | Vierne: 24 Pièces en style libre
Kto nie chciałby umieć improwizować tak jak Louis Vierne? Oto propozycja na start, ze szczególnym uwzględnieniem chorału. Pierwsze wskazówki do intonacji lub preludiów chorałowych z wykorzystaniem elementów z *24 Pièces en style libre*. Skrypt: [286](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2077.pdf) Playlista z intonacjami w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [287](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbdQ3vjpq-3ebNWCzp11S97)_ |
| 29.08.2022 | Choralvorspiele im gemäßigt modernen Stil (8): Unregelmäßige Taktarten | Nieregularne miary taktowe
Jak improwizować w metrum 5/8 lub w metrum 7/8, 10/8 i 11/8? Jakie akordy pasują do tych egzotycznych rytmów? Jak osadzić melodię chorałową w tych metrach, aby wciąż była rozpoznawalna dla wiernych (zboru)? Na wszystkie te pytania znajdziesz tutaj odpowiedzi, a także propozycje, ćwiczenia i przykłady. Skrypt: [288](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%252089a.pdf) Playlista z intonacjami w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [289](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) Playlista z preludiami chorałowymi w stylu umiarkowanie nowoczesnym: [290](https://www.youtube.com/playlist?list=PLlhjAGlYZSbfo6sm134WJXMxP9Z9iykYJ) |
Nowe pieśni kościelne (Neue Geistliche Lieder)
| Data publikacji | Tytuł | Tłumaczenie tytułu i opisu |
|---|---|---|
| 20.11.2022 | Neue Geistliche Lieder (1): Ostinato-Intonationen zu Folklore, Swing, Ballade und Latin | Ostinatowe wstępy do pieśni inspirowanych folklorem, swingiem, balladą i muzyką latynoską
Jak za pomocą samego akompaniamentu ostinatowego zasygnalizować różnice między folklorem, swingiem, balladą a muzyką latynoską? Te drobne intonacje mogą stanowić wprowadzenie do Współczesnej Pieśni Religijnej (niem. *Neue Geistliche Lieder*) i uwrażliwić na te style. Znajdziesz tu różnorodną ofertę – od bardzo łatwych po bardziej skomplikowane przykłady. Skrypt: [291](https://michel-ostertun.de/files/Skript%2093a.pdf) |
| 19.04.2025 | Neue Geistliche Lieder (2): Lieder mit Latin-Charakter | Pieśni o charakterze południowoamerykańskim (latino)
Każdy, kto szuka rytmicznych wzorów akompaniamentu do pieśni śpiewnikowych o charakterze południowoamerykańskim, znajdzie tutaj liczne przykłady. Można je przenieść w stosunku jeden do jednego na wskazane melodie. Skrypt: [292](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20116.pdf) Playlista ze współczesnymi pieśniami religijnymi: [293](https://studio.youtube.com/playlist/PLlhjAGlYZSbf0Ouj_MUbE_RiRj-w1JL0R/videos) |
| 18.06.2025 | Neue Geistliche Lieder (3): Einstieg in Harmonisierung und Intro von Swing-Liedern | Harmonizacja i wstępy do pieśni swingowych
Dla wszystkich organistek i organistów ukształtowanych przez muzykę klasyczną, którzy nie są zbytnio obeznani z pieśniami swingowymi, przygotowano tutaj wprowadzenie do harmoniki i rytmiki tych utworów, a także pomysł na proste intro, które zawsze się sprawdza. Skrypt: [294](https://michel-ostertun.de/files/Skript%20118a.pdf) Playlista ze współczesnymi pieśniami religijnymi: [295](https://studio.youtube.com/playlist/PLlhjAGlYZSbf0Ouj_MUbE_RiRj-w1JL0R/videos) |
| 28.03.2026 | Neue Geistliche Lieder (4): Pop-Ballade | Ballady pop
Ballady popowe można akompaniować na organach w sposób urozmaicony, nawet jeśli przez cały czas używa się tych samych harmonii. W tym filmie przedstawiono liczne możliwości, które można powtórzyć, a następnie przenieść na inne utwory. Skrypt: [296](https://www.google.com/search?q=https%3A%2F%2Fmichel-ostertun.de%2Ffiles%2FSkript%2520122%2520Ballade.pdf) Playlista ze współczesnymi pieśniami religijnymi: [297](https://studio.youtube.com/playlist/PLlhjAGlYZSbf0Ouj_MUbE_RiRj-w1JL0R/videos) |
Tematy przekrojowe dotyczące danego stylu/okresu (Stilübergreifende Themen)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 12.02.2022 | Stilübergreifende Themen (1): Intonationen und Choralvorspiel-Ideen zu Passionsliedern | Pomysły na wstępy i preludia chorałowe do pieśni pasyjnych
W okresie Wielkiego Postu (czasu Pasyjnego) odbywa się zazwyczaj szczególnie dużo nabożeństw i odprawianych jest wiele modlitw. Potrzeba wtedy bogatego repertuaru intonacji, które można wykorzystać również jako pomysły na preludia (vorspiele). Tutaj znajdziesz propozycję wraz z objaśnieniem do każdej pieśni pasyjnej ze śpiewnika ewangelickiego (EG). |
| 12.02.2022 | Stilübergreifende Themen (2): Intonationen und Choralvorspiel-Ideen zu Osterliedern | Pomysły na wstępy i preludia chorałowe do pieśni wielkanocnych
Każdy, kto szuka urozmaiconych intonacji i pomysłów na preludia chorałowe w różnych stylach na okres wielkanocny, znajdzie tutaj coś dla siebie. Do każdej pieśni wielkanocnej z EG przygotowano przykład wraz z objaśnieniem. |
| 04.03.2022 | Stilübergreifende Themen (3): Phrygische Choräle | Chorały w modus frygijskim
Chorały frygijskie mają opinię trudnych do zharmonizowania. Wystarczy jednak poznać kilka "słówek" (zasad), a wtedy dozwolone jest wszystko, co wykazuje dobre prowadzenie głosów. W filmie oraz w towarzyszącym mu skrypcie można znaleźć liczne opracowania autorstwa Schütza, Haßlera, Scheina, Scheidta, Praetoriusa, Bacha, Mendelssohna i Regera. |
| 27.08.2022 | Stilübergreifende Themen (4): Intonationen zu Morgenliedern | Wstępy do pieśni porannych
W tym filmie przedstawiono propozycje dla wszystkich pieśni porannych z Ewangelickiego Śpiewnika Kościelnego (EG), jak za pomocą prostych środków stworzyć intonację – raz w stylu barokowym, raz klasycznym, a raz umiarkowanie nowoczesnym. Formy te można również rozwinąć w preludia chorałowe. |
| 01.02.2023 | Stilübergreifende Themen (5): Heitere Orgelmusik: Zitate und Übertragungen | Wesoła muzyka organowa: cytaty i adaptacje
Stosując cytaty lub przenosząc harmonie, strukturę bądź formę znanego utworu na melodie chorałowe, można wywołać uśmiech na twarzach słuchaczy. Oto kilka inspiracji i sugestii na sytuacje, w których humorystyczna muzyka organowa jest jak najbardziej na miejscu. |
| 23.07.2023 | Stilübergreifende Themen (6): Harmonisieren in verschiedenen Stilen | Harmonizacja w rozmaitych stylach
Czy mogę akompaniować do tej samej melodii w stylu wczesnobarokowym, późnobarokowym, klasycznym, wczesnoromantycznym, późnoromantycznym i nowoczesnym? Tak, w przypadku wielu melodii chorałowych sprawdza się to znakomicie! Zostało to zilustrowane na konkretnym przykładzie. Zapewnia to urozmaicenie podczas nabożeństwa oraz pewność stylistyczną. |
| 10.01.2025 | Stilübergreifende Themen (7): Choräle rhytmisch erkennen und bearbeiten | Rozpoznawanie i opracowywanie chorałów pod kątem rytmicznym
Wiele melodii w śpiewnikach zawiera zmiany metrum lub składa się z wersów o różnej długości. Jak sobie z tym radzić przy tworzeniu intonacji, preludiów chorałowych czy części partity? Tutaj znajdziesz podstawowe informacje o poszczególnych schematach wersyfikacyjnych, które absolutnie trzeba znać podczas improwizacji. |
| 21.03.2025 | Stilübergreifende Themen (8): Variierte Wiederholung und kontrastierende Weiterführung | Zróżnicowane powtórzenia i kontrastujące rozwinięcia
W wielu utworach muzycznych krótkie tematy są powtarzane dokładnie lub z modyfikacjami, często na zasadzie pytania i odpowiedzi lub tematu i kontrastu. Technika ta jest tutaj ćwiczona na jedno-, dwu-, trzy- i czterogłosowych miniaturach z epoki baroku, klasyzmu, romantyzmu i umiarkowanej nowoczesności. Ponieważ u podłoża wszystkich przykładów leży melodia chorałowa, mogą z nich jednocześnie powstawać intonacje. Film ten jest przydatny również jako ćwiczenie słuchowe i trening reakcji. Wiele przykładów nadaje się już dla osób początkujących i może być wykorzystywanych także na lekcjach gry na pianinie z dziećmi. |
| 30.03.2026 | Stilübergreifende Themen (9): Pastorale | Pastorale
Pastorale zachwycają słuchaczy jako pogodne, przystępne utwory nie tylko w okresie Bożego Narodzenia. W stylu barokowym i romantycznym przedstawiono tu cechy charakterystyczne tego gatunku oraz podano przykłady, jak można opracować wybrane chorały w formie pastorale. |
| 02.04.2026 | Stilübergreifende Themen (12): Der Übergang von Intonation zur Strophe oder zwischen zwei Strophen | Przejście od intonacji do zwrotki lub między dwiema zwrotkami
Nie każdy intuicyjnie wyczuwa przejście od intonacji lub preludium chorałowego do śpiewu kongregacji (wspólnoty) w taki sposób, by wszyscy włączyli się do śpiewu już od pierwszego dźwięku melodii. Ten moment przejścia jest kluczowy dla płynnego przebiegu liturgii, dlatego warto zapoznać się z tą kwestią od strony teoretycznej. Tutaj znajdziesz wskazówki dla pieśni w różnych metrach, zarówno z przedtaktem, jak i bez niego. |
| 04.04.2026 | Stilübergreifende Themen (11): Intonationen zu Adventsliedern | Wstępy do pieśni adwentowych
Nie zawsze jesteśmy w kreatywnym nastroju, a przecież na każde nabożeństwo potrzebne są co najmniej cztery intonacje, i to najlepiej jak najbardziej zróżnicowane. Na przykładzie pieśni adwentowych z Ewangelickiego Śpiewnika Kościelnego przedstawiono liczne formy barokowe i nowoczesne, każdorazowo z rekomendacją pieśni z innego okresu, na którą można przenieść dany wzorzec. |
Swobodna improwizacja bez c.f (Cantus firmus-freie Improvisation)
| Data publikacji | Tytuł | Opis PL |
|---|---|---|
| 07.07.2024 | Cantus firmus-freie Improvisationen (1): Ciacona / Chaconne / Passacaglia | Ciacona / Chaconne / Passacaglia
Nikt nie oprze się urokowi wariacji opartych na powtarzającym się basie (basso ostinato). Już przy użyciu prostych środków można stworzyć wersje dwugłosowe. W kierunku polifonii czy wirtuozerii nie ma praktycznie żadnych ograniczeń. W tym samouczku znajdziesz liczne instrukcje i pomocne wskazówki, a także bogaty zbiór tematów basowych. |
| 09.01.2025 | Cantus firmus-freie Improvisationen (2): Barocke Toccata | Barokowa toccata
Słynna Toccata d-moll Bacha (a przynajmniej prawdopodobnie Bacha) to świetny wzór do improwizacji. Tutaj znajdziesz inspiracje, jak przenieść elementy z niej oraz z innych toccat bez ich dosłownego kopiowania. |
| 20.05.2025 | Cantus firmus-freie Improvisationen (3): Gute-Laune-Musik z.B. für ein Sortie | Radosna muzyka np. na wyjście (Sortie)
Często mówi się, że w kościele zawsze musi być tak smutno i poważnie. Wcale nie musi tak być! Jako preludia lub postludia często świetnie sprawdzają się radosne utwory, dlatego warto znać dobre wzorce. Szybko znajdziemy je we francuskich utworach typu *sortie*, ale także w Anglii czy Rosji. W tym filmie – oraz z pomocą dołączonego skryptu – możesz komponować własne melodie do oryginalnych akompaniamentów i dzięki temu wpadać na własne pomysły improwizatorskie. |
| 16.07.2025 | Cantus firmus-freie Improvisationen (4): Französisch romantische Toccata | Francuska toccata romantyczna
Toccata Widora zalicza się do najpopularniejszych dzieł organowych. Ten utwór, jak również toccaty Boëllmanna, Gigouta, Dubois, Renauda i innych, zostały tutaj przeanalizowane pod kątem harmoniki, sekwencji oraz motywów ruchowych. Przedstawiono tu także możliwości opracowania melodii chorałowych w formie toccaty. |
| 12.08.2025 | Cantus firmus-freie Improvisationen (5): Sonatenhauptsatzform | Forma sonatowa
Najważniejszą formą klasycyzmu wiedeńskiego jest forma sonatowa. Wielu z nas uczyło się o jej budowie na lekcjach muzyki, ale jak podejść do niej od strony improwizacji? Czy jako pierwszy lub drugi temat można wykorzystać również melodie chorałowe? Propozycje na ten temat znajdziesz w tym samouczku. |
| 06.04.2026 | Cantus firmus-freie Improvisationen (6): Stilübungen | Ćwiczenia stylistyczne
Tutaj znajdziesz szkielet harmoniczny dla wahadła harmonicznego, basu ostinato, sekwencji i kadencji – odpowiednio w tonacji dur i moll, a także dla wczesnego baroku, dojrzałego baroku, klasyczizmu i wczesnego romantyzmu. Możesz ozdabiać te harmonie i grać małe, wolne utwory lub wykorzystywać ich fragmenty jako ritonelle. Takie zestawienie może przynieść wiele momentów „olśnienia” i pokazać, które połączenia akordów wiążą się z danym stylem historycznym. |
| 08.04.2026 | Cantus firmus-freie Improvisationen (8): Freitonale Spieltechniken | Techniki swobodne (atonalne)
Improwizacja swobodna (atonalna) nie zna reguł ani zakazów, niemniej jednak pewne punkty odniesienia bywają pomocne. W tym filmie znajdziesz sprawdzone skale, akordy i struktury fakturalne jako skromny wstęp do nieskończonych możliwości tworzenia własnych, wolnych utworów – czy to do obrazów, nastrojów, tekstów, czy po prostu dla własnej przyjemności. |